Inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering

Inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering

Je hebt/had een beroepaansprakelijkheidsverzekering. Indien je aangesproken wordt voor een fout in uitoefening van je beroep of een fout welke rechtens of vanuit maatschappelijk oogpunt voor jouw rekening dient te komen dan meld je deze. Maakt het daarbij uit wanneer de fout is gemaakt of wanneer de schade is ontstaan? Deze vragen spelen een belangrijke rol bij de uitleg over inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering.

 

Eerst is van belang een uitstapje te maken naar de begrenzing van dekking in tijd en de verschillende wijze waarop een beroepsaansprakelijkheidsverzekering ingericht kan worden. Of een schade gedekt is wordt onder andere bepaald door de volgende 3 momenten:
• Het moment dat de schade wordt veroorzaakt (schade veroorzakend voorval/fout)
• Het moment waarop de schade ontstaat
• Het moment waarop de aanspraak wordt ingediend

 

Deze momenten kunnen zich in de praktijk ongeveer gelijktijdig voordoen, zeker de eerste twee, maar is in het geval van adviserende beroepen niet snel denkbeeldig.

 

VoorbeeldSchadevoorbeeld beroepsaansprakelijkheid kadaster

Een makelaar bemiddelt in juni 2012 met succes bij de aankoop/verkoop van een woning. In januari 2017 ontvangen de “nieuwe” eigenaren een brief van de gemeente waarin geëist wordt de tuin in te korten met 3 meter. De reden van de eis is een overschrijding van de kadastrale grens. Juni 2017 besluiten zij de makelaar aan te spreken, omdat ze er door een bevriend stel op waren gewezen dat het de verantwoordelijkheid van de makelaar is om het kadaster erop na te zien, ook al betreft het de makelaar van de verkoper.

In het voorbeeld spelen de eerste twee momenten tegelijk. Op moment van handelen ontstaat ook gelijk de schade. Het wordt echter pas 5 jaar later ervaren en de eigenaren zijn zich er pas een half jaar later van bewust dat zij hiervoor bij de verkopend makelaar terecht kunnen.

 

 

Verzekeringsconstructies

De voornoemde momenten hebben geleid tot een aantal verzekeringsconstructies:

  • Act committed
  • Loss occurence
  • Claims made

 

Act commited
De benaming zegt het al. Bij deze verzekeringsconstructie is er sprake van dekking indien het schade veroorzakend handelen (voorval) zich tijdens de looptijd van de verzekering voordoet. Het maakt daarbij niet uit wanneer de schade zich voordoet of wanneer een aanspraak tot schadevergoeding wordt ingesteld.

 

Loss occurence
Loss occure = Verlies optreedt. Het gaat er dus om dat voor dekking onder de beroepsaansprakelijkheidsverzekering van belang is dat de schade ontstaat tijdens de looptijd van de verzekering. Wanneer het schade veroorzakend handelen heeft plaatsgevonden of de claim wordt ingediend maakt niet uit.

 

Claims made
Je kunt het al raden… Er kan dekking worden geboden op het moment dat een aanspraak tot schadevergoeding wordt ingediend tijdens de looptijd van de verzekering.

 

 

Inloop en uitloop bij de verschillende verzekeringsconstructies

Bij “act committed” kan er geen sprake zijn van inloop. Het voorval moet zich tijdens de looptijd van de verzekering afspelen en het betreft de vroegste van de drie momenten. Uitloop daarentegen speelt wel. Is er sprake van een voorval tijdens de verzekeringsduur dan kunnen verzekerden ook na beëindiging van de polis blijven claimen onder de verzekering. Vanuit verzekeringssytematiek is er geen beperking aan de duur van het uitlooprisico. Wel is er bescherming vanuit de wettelijke verjaring, maar ook deze termijnen kunnen zomaar 20 jaar beslaan.

Ingeval van loss occurence hebben verzekeraars te maken met zowel een inloop- als uitlooprisico. Het gaat er tenslotte om dat de schade ontstaat tijdens de verzekeringsduur, ongeacht het moment van de fout of het moment dat een vordering tot schadevergoeding wordt ingesteld. De beperkingen van het inloop- en uitlooprisico zijn gelegen in:

  1. De schade mag voor het ingaan van de verzekering niet bekend zijn of horen te zijn, want deze blijven uitgesloten van dekking (het is verzekeraars niet toegestaan om het zogenoemde “brandend huis” te verzekeren.
  2. Het uitlooprisico is beperkt door de verjaring. Op het moment dat een schade zich voordoet heeft de claimant afhankelijk van de situatie doorgaans 3 tot 5 jaar om de vordering tot schadevergoeding in te stellen. Na dit moment moet de verzekeraar de schademelding wel in behandeling nemen, maar kan zij deze simpelweg afdoen met de opmerking dat er sprake is van verjaring.

 

Bij de claims made constructie hebben verzekeraars te maken met een onbeperkt inlooprisico. Zolang de aanspraak tot schadevergoeding tijdens de verzekeringsduur wordt ingesteld is er dekking, ongeacht het moment van de fout of ontstaan van de schade. Een zuivere benadering van het claims made principe brengt met zich mee dat de dekking stopt met het beëindigen van de polis. Er is dus geen uitlooprisico.

 

 

De praktijk: claims made

In de praktijk worden nagenoeg alle beroepsaansprakelijkheidsverzekeringen gebaseerd op het claims made principe. Dat komt omdat verzekeraars geen lange termijnrisico’s willen: deze kunnen zij moeilijk overzien en hiervoor moeten bovendien reserves worden aangelegd, wat weer geld kost. Voordeel voor de klant zou een lagere premie moeten zijn.

De huidige systematiek betreft standaard geen zuiver claims made, maar beperkt claims made. De beperking houdt in dat er geen dekking zal worden geboden voor fouten gemaakt voor de ingangsdatum. Omdat je wel voelt dat het hier gaat wringen en we in een competatieve markt zitten zijn er ook allerlei uitbreidingen:

  • Er kan doorgaans tegen een vaste premie inloopdekking worden aangekocht. Meestal is dat 1 of 3 jaren;
  • Het kan ook zijn dat standaard inloopdekking wordt geboden indien en voor zover er tijdens het maken van de fout (elders) een verzekering van kracht was;
  • Uitloopdekking kan vaak worden gekocht voor 1, 3 of 5 jaren;
  • Uitloopdekking komt ook gratis voor, maar geldt dan meestal specifiek voor bepaalde personen. Bijvoorbeeld voor voormalige vennoten.

 

Indien een inloopdekking van toepassing is vanwege een voorliggende polis dan gelden alle aspecten van de huidige verzekering, behoudens de verzekerde hoedanigheid (verzekerde activiteiten) en verzekerde bedragen. De verzekerde hoedanigheid geldt conform de vorige polis met uitzondering van door de nieuwe verzekeraar aangebrachte beperkingen. Met betrekking tot de verzekerde bedragen is gebruikelijk om uit te gaan van de limieten van de vorige polis als onderdeel van de huidige verzekering.

Omdat bij een claims made polis de verzekeringsvoorwaarden uitgaan van het moment van het instellen van een aanspraak ontstaat bij uitloop een probleem. De verzekering is namelijk beëindigd. Om het “probleem” op te lossen wordt een claim tijdens de uitloopperiode toegerekend aan het laatste verzekeringsjaar.

 

 

Bijzonderheden

Een tweetal bijzonderheden die de aandacht verdienen zijn de “omstandighedenmelding” en de “namelding”.

De eerste van de twee komt zover wij kunnen overzien in alle polisvoorwaarden voor en regelt dat er ook dekking bestaat voor aanspraken tot schadevergoeding die na beëindiging van de verzekering worden ingesteld, indien deze reeds als omstandigheid zijn gemeld tijdens de verzekeringsduur.

Let op! De namelding is een begrip dat verschillend wordt uitgelegd. Je ziet vaak dat het als synoniem wordt gebruikt voor uitloop / aangekochte uitloopdekking. Wij gebruiken de term voor de periode dat je nog een aanspraak kan aanmelden die voor de royementsdatum (beëindiging verzekering) is ingesteld. Deze regeling komt veel voor, maar zeker niet in alle polisvoorwaarden. Verder is er ook verschil in termijnen, meestal tussen de 1 en 3 maanden.

 

 

Waarom is inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering zo belangrijk?

Uitgaande van het beperkt claims made principe is inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering zo belangrijk omdat alle drie de momenten zich tijdens de verzekeringsduur moeten voordoen (de schade omdat er anders geen sprake kan zijn van een aanspraak). Ter illustratie een aantal simpele voorbeelden:

 

Voorbeeld 1

Pieterse begint in 2014 zijn ICT-bedrijf. Na 2,5 jaar zijn de inkomsten zodanig dat hij besluit een beroepsaansprakelijkheidsverzekering aan te kopen. Hij heeft een verzekering genomen zonder inloopdekking, want dat was goedkoper. In mei 2017 wordt hij aangesproken voor een vermeende fout uit 2015. Hiervoor bestaat geen dekking

 

Voorbeeld 2

Marjolein heeft met haar eenmanszaak ruim 13 jaar een beroepsaansprakelijkheidsverzekering gehad. Zij besluit haar activiteiten te staken en wil daarom haar verzekering opzeggen. Ze krijgt het aanbod om nog 5 jaar uitloopdekking aan te kopen. Haar eerste reactie is: maar ik ben toch altijd verzekerd geweest en heb netjes de premie betaald! Na uitleg van de verzekeringsadviseur gaat ze toch maar in op het voorstel. Een jaar na beëindiging van de verzekering wordt ze aangesproken. Hiervoor heeft zij dekking

 

Voorbeeld 3

Besloten vennootschap X heeft al 8 jaar een beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Wanneer zich de mogelijkheid voordoet om de verzekering elders onder te brengen tegen betere premies en condities wordt hierop ingegaan. Het is nog geen half jaar verder en bedrijf X ziet zich geconfronteerd met een vordering tot schadevergoeding. Omdat de vermeende fout 1,5 jaar geleden gemaakt zou zijn meld X zich bij de vorige verzekeraar. Deze wijst de schade af omdat de polis is beëindigd en er geen uitloopdekking is (wordt ook niet aangeboden indien je naar een andere verzekeraar gaat). Er wordt nog wel meegeven om na te gaan of bij de nieuwe verzekeraar inloopdekking is aangekocht. De verantwoordelijke bij X kan zich het niet herinneren en belt met de verzekeringsadviseur. De adviseur geeft aan dat er bij de huidige verzekering gratis inloopdekking wordt geboden indien en voor zover er tijdens het maken van de foute elders een verzekering van kracht was.

 

Voorbeeld 4

Rick verkoopt zijn onderneming aan Priscilla. Het betreft aandelenoverdracht. Aansluitend aan de oude verzekering sluit Priscilla een nieuwe verzekering af. Zij doet er goed aan om inloopdekking te regelen aangezien de verzekeringnemer (de overgenomen vennootschap) dezelfde is en dus ook verantwoordelijk blijft voor het handelen in de periode dat Rick nog eigenaar was.

 

 

Conclusie

Inloop en uitloop bij een beroepsaansprakelijkheidsverzekering kan essentieel zijn. Hanteer daarom de volgende vuistregels:

  • Sluit een verzekering op het moment dat je met je bedrijf begint. Doe je dit later vraag dan altijd om inloopdekking;
  • Sluit je een verzekering over bepaal dan eerst of de nieuwe polis inloopdekking heeft en of deze geldt voor de gehele periode dat je elders een verzekering had;
  • Beëindig je de verzekering in verband met staking van de werkzaamheden koop dan bij voorkeur 5 jaar uitloopdekking;
  • Voor alle bijzonderheden zoals: overnames, fusies, (dreigende) faillissementen, etc laat je adviseren door een specialist.